STERKplaats Nijmegen biedt leer/werkplekken op de HAN
Er is steeds meer vraag naar ervaringsdeskundigheid, bijvoorbeeld in onderwijs, onderzoek of in de zorg. Ervaringsdeskundigen voegen een perspectief toe dat anderen niet hebben.
Sterk in onderwijs
‘Sterk in onderwijs’ is een project van de LFB, de landelijke belangenvereniging door en voor mensen met een verstandelijke beperking. In dit project worden onderwijsinstellingen en LFB STERKplaatsen aan elkaar verbonden. Een belangrijk thema voor de LFB is het bieden van daadwerkelijke mogelijkheden om jezelf te kunnen (blijven) ontwikkelen. Daarom heeft de LFB regionaal STERKplaatsen opgericht, waar mensen met een verstandelijke beperking (met een dagbestedingsindicatie) werken aan hun persoonlijke ontwikkeling en worden opgeleid tot ervaringsdeskundige.
Wat is een STERKplaats?
Een STERKplaats is een leer/werkplek waar mensen met een verstandelijke beperking worden opgeleid tot ervaringsdeskundige. De STERKstudenten volgen in drie jaar tijd de opleiding STERK van de LFB. Bij deze opleiding staat talentontwikkeling centraal. De STERKstudenten ontwikkelen zich tot ervaringsdeskundige en leren andere mensen met een beperking te versterken en te vertegenwoordigen. Zij leren ervaringen van henzelf en anderen (ervaringskennis) professioneel in te zetten, bijvoorbeeld binnen een zorginstelling of een onderwijsinstelling. Op de HAN leveren zij een bijdrage aan de onderwijsactiviteiten en worden zij ondersteund door een coach en door stagiairs.
STERKstudenten zijn aanwezig op ‘gewone plaatsen’, leveren een waardevolle bijdrage op basis van hun competenties, maken eigen keuzes en vergroten hun netwerk. Een STERKplaats draagt bij aan de kwaliteit van leven van de deelnemers, en in hun rol als ervaringsdeskundige vergroten zij de mogelijkheden voor eigen regie en sociale inclusie van anderen. Naast de onderwijsinstelling werken zij samen met partijen als zorgorganisaties en andere instanties waar de inzet van ervaringsdeskundigheid van belang is.
Actieonderzoek naar de STERKplaats
De eerste anderhalf jaar wordt een actieonderzoek gedaan om de STERKplaats goed op te starten. Een belangrijk onderdeel is het opzetten van een leernetwerk met de verschillende partners. Daarin wordt onder andere gekeken wat de afzonderlijke partijen al hebben ontwikkeld en wat ook bij de STERKplaats ingezet kan worden, zoals het spel Kletsborden. Ook wordt gekeken naar de ontvangst op de praktijkplekken waar de STERKstudenten aan de slag gaan: wat is er nodig om gelijkwaardig en duurzaam aan de slag te gaan als ervaringsdeskundige?
Het actieonderzoek wordt uitgevoerd door de HAN en Pluryn en is mede mogelijk gemaakt door de ZonMw-subsidie Voor Elkaar!. Het landelijke project ‘STERK in onderwijs’ is onderdeel van het programma Volwaardig Leven van het ministerie van VWS. Het project startte in maart 2020 en loopt tot medio 2022; hoofdaanvrager en projectleider is Joost Blommendaal van de LFB. De start van STERKplaats Nijmegen werd in het voorjaar van 2020 vertraagd door de coronacrisis.
Door wie?
Verschillende organisaties hebben zich hard gemaakt om de STERKplaats op de HAN te realiseren: de LFB, Pluryn, Siza, het Zelfregiecentrum Nijmegen met de werkgroep Onderling Sterk, en het Lectoraat Ethiek van Verbinding met Mensen met een Verstandelijke Beperking van de HAN. Dat lectoraat doet met werkveldpartijen als Pluryn, Siza en Zozijn onderzoek naar het verbeteren van een betekenisvolle verbinding met mensen met een verstandelijke beperking en hun naasten. Er is plek voor ten minste 6 STERKstudenten.
Het doel is een STERKplaats vanuit verbinding en gelijkwaardige samenwerking: tussen studenten, docenten, onderzoekers, professionals en cliëntenraden enerzijds en de deelnemers en de coach van de LFB STERKplaats anderzijds. Dat is pas duurzaam als alle partijen een bijdrage leveren en van elkaar leren. Als mensen met een verstandelijke beperking worden opgeleid tot ervaringsdeskundige, is het van belang het geleerde direct toe te passen in de praktijk, maar dat gebeurt niet vanzelf (Verbrugge & Embregts, 2013). De samenwerking met de verschillende partners zorgt ervoor dat opleiding en praktijk hand in hand gaan. Vanuit het lectoraat verschijnen daarover regelmatig publicaties. Dankzij ontmoeting en samenwerking met mensen met een verstandelijke beperking leren studenten wat het betekent om een beperking te hebben en hoe ze kunnen bijdragen aan een betere aansluiting van deze doelgroep. Door te werken met co-onderzoekers leren onderzoekers samen onderzoeksmaterialen te ontwikkelen die beter aansluiten bij mensen met een verstandelijke beperking.
Resultaten
STERKplaats Nijmegen heeft 6 leer-werkplekken gecreëerd voor studenten met een verstandelijke beperking. Het project werkt aan een duurzame inzet van ervaringsdeskundigheid bij alle partijen en aan een handreiking voor duurzame samenwerking met ervaringsdeskundigen. Over de voortgang verschenen nieuwsmails in juli 2021, december 2021 en april 2022, en HAN SOCIAAL blogde over de start van de ontwikkeling van de opleiding tot ervaringsdeskundige (maart 2020) en over twee aankomende studenten die zich voorstelden (mei 2020).
Meer weten?
Neem contact op met Hélène Hooft van de LFB (h.hooft@lfb.nu) of met Maaike Hermsen van de HAN (maaike.hermsen@han.nl). De actuele projectpagina vind je bij STERKplaats Nijmegen.